"Gero eta jende gehiago dago aldaketa klimatikoa geldiarazteko aldaketa txikiak egiteko prest"

2025/6/23

Mari Luz Gómez Fernández KLIMA Azokako koordinatzaileak Onda Vascan azaldu duenez, klima aldaketari buruzko azoka ibiltari honek ekintza klimatikoa herritarrei hurbiltzen die modu ludiko, zuzen eta parte-hartzailean. 

Gainera, Ihobek bultzatutako zenbait ekimen azaldu zituen Ihobeko ekintza klimatikoko teknikari den Iñigo Urrutikoetxea Alvarezek, hala nola naturan oinarritutako soluzioen inplementazioan arrakasta kasuak edo haiei lotutako bisore interaktiboa. 

KLIMA Azokak, Ihobek eta Energiaren Euskal Erakundeak (EEE) bultzatutako klima-aldaketari buruzko azoka ibiltariak, Euskadin barrena jarraitzen du LIFE IP Urban Klima 2050 proiektuaren esparruan klima-aldaketaren erronkak eta egunerokotasunetik ekintzara igarotzeko beharra herritarrei hurbilduz. Hala azaldu du Mari Luz Gómez Fernández ekimenaren koordinatzaileak Onda Vascan, Bioterra azokaren harira egindako elkarrizketa batean. 

"2023an ekin genion ekimen honi, Urban Klima 2050 ekimenaren barruan, klima-aldaketa herritarrei hurbiltzeko eta konponbidearen parte garela ohartzeko", adierazi zuen Gomezek. Lehen edizioetan, azoka Asteklima ekimenari, Euskadiko Klima eta Energiaren Asteari, egon zen lotuta, baina "iaz KLIMA Azoka bihurtu ginen, denboran jarraipena izan nahi genuelako". 

Batez ere familientzat da azoka, baina adin guztietako pertsonentzat irekita dago. Klima-aldaketaren funtsezko eremuetan (energia eta etxebizitza, mugikortasuna, aisia eta kontsumoa, hiri-egokitzapena eta lurzoruaren babesa) oinarritutako hainbat karpa tematikok osatzen dute azoka. Jolas analogikoen, jarduera interaktiboen eta hausnarketarako "pasaporte" baten bidez, helburua argia da: herritarrak inplikatzea zuzeneko esperientziatik abiatuta. 

"Mundu digitaletik ihes egin nahi genuen eta betiko jolasen alde egin — antzararen, arrantzaren eta bolen jolasen alde —, jendeak esperimentatu, ukitu, hausnartu eta eragin handia izan dezaketen keinu txikiekin konprometitu daitezen", azaldu zuen koordinatzaileak. "Herritarrak dauden lekuan egon nahi dugu, eta formatu ludikoarekin hurbildu, zorroztasuna galdu gabe, ekintzara gonbidatuko duena". 

Proposamenak harrera ezin hobea izan du. "Astebetean 2.000 bisita baino gehiago izan ditugu. Iaz, 6.000 pertsonak baino gehiagok hartu zuten parte Ficoban, eta aurten Ibilaldian eta euskal eskola publikoaren jaian izan gara, eta oso erantzun ona jaso dugu", gehitu zuen. Azokan parte hartu ondoren, bizipenek ohiturak aldatzeko balio dezakeen galdetzen zaie bertaratutakoei, eta erantzuna, Gomezen ustez, oso positiboa izan da. 

"Gero eta jende gehiago dago klima aldaketa geldiarazteko aldaketa txikiak egiteko prest", esan zuen. Klima Azokak Araba Euskarazen ere egon zen, ibilbideari jarraiki, Euskadiko txoko guztietara iristeko konpromisoa sendotuz. 

Herritarren ekintza eta hiri mailako irtenbideak: estrategia integrala 

Klima Azokak herritarrak kontzientziatzeko egiten duen lana Urban Klima 2050etik eta Eusko Jaurlaritzak Ihoberen bidez sustatutako esku-hartze teknikoagoekin osatzen da, euskal udalerriak klima-egoera berrira egokitzeko xedearekin. Hala azaldu zuen Onda Vascan Iñigo Urrutikoetxea Alvarezek, Ihobeko Ekintza Klimatikoko teknikariak

"Ihobek naturan oinarritutako irtenbideen aldeko apustua egin du, eta duela gutxi Euskadin arrakasta izan duten 20 kasuren bilduma argitaratu dugu, horrelako esku-hartzeek herritarren bizi-kalitatea nola hobetzen duten erakusteko", nabarmendu zuen. Dokumentuak hainbat proiektu biltzen ditu hiri handietan, hala nola Gasteizen, Donostian eta Bilbon, baina baita udalerri txikietan ere, berdeguneetan, ibaiertzetan, plazetan edo hiri-inguruko lurzoruetan jardun baita beroaren ondorioak murrizteko, prezipitazio handiak hobeto kudeatzeko eta pertsonentzako espazioak berreskuratzeko. 

Aipatutako adibideen artean ditugu Bermeoko itsaslabarren birnaturalizazioa, Urban Klima 2050 proiektuak bultzatutako ekintza pilotuetako bat, ingurumen-balio handiko espazio bat berreskuratzea ahalbidetu duena. "Jarduera horiek klima-aldaketara egokitzen laguntzeaz gain, ingurune osasungarriagoak, eskuragarriagoak eta erresilienteagoak sortzen dituzte", adierazi zuen. 

Kasu arrakastatsuak biltzeaz gain, bisore interaktibo bat gaitu da, gaur egun 31 esku-hartze biltzen dituena eta etorkizunean ekarpenak jasotzera irekita dagoena: "Teknikariak, udal-arduradunak eta herritarrak suspertu nahi ditugu naturalizatuagoak eta klima-erronkei aurre egiteko hobeto prestatutako udalerriak irudika ditzaten". 

Urrutikoetxearen hitzetan, "dagoeneko, Euskadin ikus daiteke klima-aldaketa Euskadin, izan ere, gero eta ohikoagoak baitira bero-boladak eta euri-jasak, eta itsas-mailaren igoera hautematen delako, batez ere kostaldeko udalerrietan". Horregatik, azpimarratu zuen herritarrek "funtsezko betekizuna" dutela "arduradun politikoei horrelako proiektu eraldatzaileak bultzatzen jarraitu beharra dagoela politikoei helarazteko". 

 

ELKARRIZKETA MARI LUZ GÓMEZ FERNÁNDEZ  · KLIMA Azokako koordinatzailea

ELKARRIZKETA iÑIGO URRUTIKOETXEA ALVAREZ · Ihobeko ekintza klimatikoko teknikariari