Klima-trantsizioak aurrera egiten jarraitzen du Europan, baina oraindik ez da nahikoa haren erresilientzia indartzeko
2026/7/29
Klima Neutraltasunaren Europako Behatokiak (ECNO) State of EU Progress to Climate Neutrality 2026 txostena argitaratu du. Bertan, Europar Batasunak klima-neutraltasunerantz egindako aurrerapena aztertzen da 146 adierazleren bidez, eta Europako erresilientzia ekonomikoa, energetikoa eta klimatikoa indartzeko lehentasunezko sei jarduera-ildo proposatzen dira.
Klima Neutraltasunaren Europako Behatokiak (ECNO) State of EU Progress to Climate Neutrality 2026 txostenaren edizio berria aurkeztu du. Ebaluazio independente horrek Europar Batasunak 2050erako klima-neutraltasuna lortzeko helburuan egindako aurrerapena aztertzen du.
Txostenak 13 arlo tematikotan banatutako 146 adierazle aztertzen ditu, klima-trantsizioaren sektore espezifikoak nahiz zeharkako eremuak barne hartuta. Horien artean daude elektrizitatea, mugikortasuna, industria, eraikinak eta elikadura-sistemak, baita finantzak, teknologia garbiak, gobernantza, klima-egokitzapena, nazioarteko jarduera eta bidezko trantsizioa ere.
2026ko ebaluazioaren arabera, adierazleen erdiak baino gehiagok hobetu dute aurreko urtearekiko aurrerapen-erritmoa, eta ia laurdena dago jada klima-neutraltasunerako bide egokian. 2023an, berriz, %11 besterik ez zegoen egoera horretan. Hala ere, txostenak ondorioztatzen du aurrerapena oraindik ere desorekatua eta motelegia dela aztertutako arlo askotan.
ECNOren metodologiak lau kategoriatan sailkatzen ditu adierazleak: «bide onean», «motelegi», «oso motelegi» edo «norabide okerrean». 2026ko ebaluazioaren arabera, aztertutako 146 adierazleetatik 26 azken kategoria horretan daude, iazko txostenean baino hiru gehiago. Horiek finantzen, teknologia garbien, karbonoa ezabatzearen, mugikortasunaren eta klima-egokitzapenaren arloetan pilatzen dira bereziki.
Aurrerapenak funtsezko sektoreetan
Txostenak hainbat arlotan izandako aurrerapenak ere nabarmentzen ditu. Horien artean daude zero emisiozko ibilgailuen matrikulazioen hazkundea —2025ean inoizko mailarik altuena lortu baitzen—, bidaiarien tren-garraioaren erabileraren igoera eta bero-ponpen salmenten susperraldi partziala. Halaber, bizitegi ez diren eraikinetako berokuntza eta hozteko energia-eskariak ezarritako helburuekin bat egiten du.
ECNOk, gainera, Europako herritarren kontsumo-ohituretan izandako aldaketa positiboak azpimarratzen ditu: behi-haragiaren kontsumoak beheranzko joerari eusten dio eta, lehen aldiz, esnekiena ere gutxitzen hasi da. Era berean, trantsizio justuari eta nazioarteko klima-ekintzari lotutako aurrerapenak aipatzen ditu, hala nola deskarbonizazio-prozesuaren aurrean zaurgarrienak diren eskualdeetako pobrezia murriztea eta Europar Batasunak nazioarteko klima-finantzaketan egindako ekarpena handitzea.
Europako erresilientzia indartzeko sei lehentasun
Lortutako emaitzetan oinarrituta, behatokiak sei lehentasunezko jarduera-ildo proposatzen ditu klima-trantsizioa bizkortzeko eta Europako erresilientzia indartzeko:
- Energia berriztagarrien ekoizpena azkartzea eta integratzea.
- Garraioaren, eraikinen eta industriaren elektrifikazioa sustatzea.
- Erregai fosilei ematen zaizkien dirulaguntzak bidezko trantsiziora bideratzea.
- Europako lidergoa indartzea teknologia garbietan eta industria-deskarbonizazioan.
- Materialen berrerabilera eta berreskurapena handitzea ekonomia zirkularrerantz aurrera egiteko.
- Elikadura-sistemaren zaurgarritasuna murriztea klima- eta ekonomia-arriskuen aurrean.
ECNOren arabera, sei jarduera-eremu horiek funtsezkoak dira Europar Batasunaren erresilientzia indartzeko eta arrisku ekonomiko, energetiko eta klimatikoekiko esposizioa murrizteko.
